بر شما باد رجوع به کتاب خدا (قرآن) ... کسى که به آن عمل کند از همه پیشى مى گیرد. - امام علی (ع)

نزول و رباء

 

 

«‌ربا» عبارت است از بهره از پیش تعیین شده. اگر پول یا مالی به کسی قرض داده شود و شرط گردد که وام‌گیرنده در سررسید، مبلغ یا درصد معینی علاوه بر اصل را تادیه کند، استقراض ربوی انجام شده و مطابق نص صریح قرآن کریم، این معامله حرام و باطل است.

رباخواری، تعادل اقتصادی را در جامعه ها بر هم می زند و باعث می گردد ثروت به صورت نامتعادلی توزیع گردد. از این رو که بر قبح رباخواری در قران بسیار تاکید شده است. رباخواری، یک نوع تبادل اقتصادی ناسالم است. در واقع رباخواری بر این اصل استوار است که رباخوار فقط سود پول خود را میبیند.

 

ربا بر دو نوع است یک ربا در قرض و دوم ربا در معامله. مقصود از "ربا" ئی که در قرآن، مورد سرزنش شدید و نهی، واقع شده؛ و در فقه اسلامی (شیعه و اهل سنت) حرام است؛ یکی همین معنای متعارف است که در میان همه جوامع شناخته شده است؛ و آن اینکه یک نفر به دیگری پولی را به عنوان قرض بدهد به شرط اینکه بدهکار مبلغ زیادتری را بپردازد که به آن ربا در در قرض یا ربای قرضی گفته می شود.

      بیشتر بخوانید:

 

همچنین در مبادله "کالا به کالا" اگر کالایی به شخصی به صورت امانی یا قرضی داده شود و شرط گردد که در مازاد بر مقدار یا تعدا تحویلی برگردانده شود به آن "ربا در معامله" گفته می شود.

اگر در قرض، زیادی را شرط نکنند بلکه بدهکار در موقع پرداخت چیزی اضافه بدهد، این نه تنها حرام نیست بلکه در متون دینی به بدهکار چنین چیزی سفارش هم شده است.

 

این موضوع در سوره روم آیه 39 مورد اشاره قرار گرفته است.

سوره روم آیه 39

وَمَآ آتَیْتُم مِّن رِّباً لِّیَرْبُوَاْ فِى  أَمْوَالِ النَّاسِ فَلَا یَرْبُواْ عِندَ اللَّهِ وَ مَآ آتَیْتُم مِّنْ زَکَاةٍ تُرِیدُونَ وَجْهَ اللَّهِ فَأُوْلَئِکَ هُمُ الْمُضْعِفُونَ

و آنچه شما به رسم ربا دادید که بر اموال مردم (رباخوار) افزوده شود، پس نزد خداوند فزونى نخواهد یافت، و آنچه را به عنوان زکات مى‏پردازید و رضاى خدا را مى‏طلبید پس آنان (که چنین کنند پاداشى) چند برابر دارند.

بخشی از تفسیر نور

1- مقدار و کمیّت پول مهم نیست، انگیزه و هدف پرداخت مهم است. «من رِباً... من زکاةٍ»

 2- رشدى که از ربا حاصل مى‏شود، کاذب و ظاهرى است، نه واقعى و نزد خداوند. «فلایربوا عند اللّه»

 3 - پرداخت خالصانه‏ ى زکات، موجب ازدیاد و رشد است. «زکاة تریدون وجه اللّه فاولئک هم المضعفون»

 4- مؤمن باید در تشخیص سود و زیان، دنیا و آخرت، فرد و جامعه و جسم و روح را با هم به حساب آورد. (گرچه در دید مادّى، پرداخت زکات، مایه‏ کمبود مال است، ولى با توجّه به فقرزدایى از جامعه، دل کندن از دنیا و ذخیره شدن براى آخرت، به سود زکات دهنده است.) «أولئک هم المضعفون»

خلاصه و نتیجه گیری

رباخواری بر این اصل استوار است که رباخوار پولی یا مالی را قرض داده و اضافه بر قرض مبلغی یا مالی را دریافت می دارد. رباخواری، تعادل اقتصادی را در جامعه ها بر هم می زند و باعث می گردد ثروت به صورت نامتعادلی توزیع گردد. از این رو که بر قبح رباخواری در قران بسیار تاکید شده است. رباخواری، زمینه ساز تبادل و مبادلات اقتصادی ناسالم است. در آیه 39 سوره روم درمورد ربا و کراهت آن صحبت شده است.

 

منابع:

-جامع المقاصد، ج4، ص 265 . جامع المدارک، ج3 ، ص 235.

-جواهر الکلام، ج23 ، ص 334- الفقه علی مذاهب الاربعه، ج2، ص 245.

-وسائل الشعیه، ج 12، باب 12، ابواب صرف.

-قران مجید

-تفسیر نور

 

گردآورنده: تیم متفکران نوین مالی

 
 
 

دیدگاه کاربران
  • اشتراک دانش و مهارت مالی و حسابداری
  • قرآن پژوهی مالی و حسابداری
  • شرکت دانش پژوهان مالی فرانگر
  • مرکز مشاوره الکترونیک حسابداری, مالی و سرمایه گذاری
  • توسعه توانمندی و فرصتهای شغلی مالی و حسابداری
  • انتخاب برتر محصولات, خدمات و بازار حسابداری, مالی و...
  • توسعه نگر دانش و مهارت مالی و حسابداری
  • آتیه نگر دانش و سواد مالی مدیران ارشد
  • بهینه نگر دانش و سواد مالی خانواده
  • هدیه مالی تیم متفکران نوین مالی در شبکه اجتماعی
    Google Analytics Alternative